Süni intellekt əmək bazarında böyük dəyişikliklər yaradacaq

Süni intellekt (Sİ) texnologiyalarının sürətli inkişafı qlobal iqtisadiyyat üçün həm fürsətlər, həm də risklər təqdim edir. Bu nəticə, Davosda baş tutan Dünya İqtisadi Forumunun (DİF) “Qlobal İqtisadi Baxış” sessiyasında müzakirə olunub.

Beynəlxalq Valyuta Fondunun (BVF) idarəedici direktoru Kristalina Georgieva süni intellekti əmək bazarına güclü təsir göstərəcək bir “sunami” adlandırıb. Onun sözlərinə görə, Sİ texnologiyaları gələcəkdə iş yerlərinin təxminən 60%-nə təsir edəcək. Eyni zamanda, Ümumdünya Ticarət Təşkilatının (ÜTT) prezidenti Ngozi Okonjo-İveala qeyd edib ki, əgər süni intellekt ədalətli və bərabər şəkildə istifadə olunarsa, bu texnologiya sayəsində qlobal iqtisadiyyat 2040-cı ilə qədər 40% böyüyə bilər.

Səudiyyə Ərəbistanının maliyyə naziri Məhəmməd əl-Cədaan, süni intellekt inkişaflarını maliyyələşdirmək üçün dövlət borcunun artmasının bəzi ölkələr üçün risk yaratdığını vurğulayıb. Lakin Avropa Mərkəzi Bankının (AMB) prezidenti Kristin Laqard bu yanaşmaya qatılmayıb.

Georgieva bildirib ki, BVF hazırda süni intellektin əmək bazarına təsirini ətraflı şəkildə araşdırır. Ekspertlərin nəticələrinə görə, üç əsas tendensiya müşahidə olunur:

1. İşçi bacarıqları və ixtisaslara olan tələbat əhəmiyyətli dərəcədə dəyişir.

2. Artıq iş yerlərinin 10%-i Sİ texnologiyalarından təsirlənib və bu göstərici gələcəkdə 60%-ə qədər arta bilər.

3. Süni intellekt həm yeni imkanlar yaradır, həm də bəzi iş yerlərinin yox olmasına səbəb olur. Yeni bacarıqlara malik mütəxəssislər yüksək maaşlar qazanır və tələbat artır, lakin aşağı ixtisaslı işçilər və yeni işə başlayan gənclər üçün iş tapmaq çətinləşir. Georgieva izah edib ki, bu kateqoriyadakı işlər adətən əmək bazarına giriş nöqtəsi rolunu oynayır və onların azalması gənclər üçün maneələr yaradır.

Xatırladaq ki, bir gün əvvəl iş adamı Elon Musk bildirib ki, əgər hazırkı inkişaf tempi davam edərsə, süni intellekt beş il ərzində bütün insan zəkasını üstələyə bilər. Musk gələcəyə ümidlə yanaşdığını və bəşəriyyətin “bolluq dövrünə” doğru irəlilədiyini vurğulayıb.